De gemeenten Bertem, Huldenberg en Oud-Heverlee worden geconfronteerd met gelijkaardige woonuitdagingen. De bevolkingssamenstelling verandert, met een sterke groei van één- en tweepersoonshuishoudens, terwijl het woningaanbod voornamelijk uit eengezinswoningen bestaat en het aandeel sociale en private huurwoningen beperkt is. De betaalbaarheid staat onder druk, waardoor jonge starters, gezinnen, ouderen en kwetsbare groepen moeilijk een geschikte woning vinden.
Om deze uitdagingen aan te gaan, starten de drie gemeenten, in samenwerking met de provincie Vlaams-Brabant en binnen het strategisch project WALDEN, een gezamenlijke woonstudie. Deze studie koppelt toekomstige woonbehoeften aan kernversterking en de bescherming van het landschap. Het doel is niet enkel het analyseren van de woonvraag en het aanbod, maar ook het bepalen van ruimtelijk wenselijke locaties voor bijkomend of aangepast wonen, geschikte woontypologieën en hoe nieuwe woonoplossingen dorpskernen kunnen versterken, met aandacht voor landschap, reliëf, waterstructuren en duurzame mobiliteit.
De studie kijkt verder dan enkel nieuwe ontwikkelingen. Er wordt onderzocht hoe bestaande, goed gelegen woningen en gebouwen beter benut kunnen worden, inclusief de aanpak van leegstand, onderbezetting, herbestemming, woningrotatie en het opdelen van bestaande woningen. Ook voor minder goed gelegen woningen worden oplossingen gezocht. Nieuwe woonconcepten, gedeelde voorzieningen en een divers, betaalbaar woonaanbod staan centraal, met als doel de doorstroming op de woningmarkt te bevorderen en inwoners de mogelijkheid te geven levenslang in hun vertrouwde omgeving te blijven.
De resultaten van de woonstudie, die vooruitkijkt tot 2040, zullen leiden tot een voorkeursscenario voor de opvang van de verwachte bevolkingsgroei op een ruimtelijk verantwoorde manier. Dit scenario wordt vertaald naar een beleidskader wonen en een actieprogramma met concrete ruimtelijke en wooninstrumenten, zoals gemeentelijke beleidsplannen ruimte en ruimtelijke uitvoeringsplannen. De studie, met een budget van 160.000 euro, wordt mede gefinancierd door de provincie Vlaams-Brabant (50%).
De uitvoering van de opdracht is toevertrouwd aan Sweco, samen met Maat-Ontwerpers, Plusoffice, Ruimtevaarder, Leidsman en Land Advocaten. De raamovereenkomst loopt vier jaar en omvat ook mogelijke vervolgopdrachten, waarbij ook de stad Leuven opdrachten kan toewijzen. Deze geïntegreerde aanpak moet zorgen voor kennisopbouw, efficiëntie en continuïteit in het woon- en ruimtelijk beleid. De woonstudie is onderdeel van de tweede projectperiode van het strategisch project WALDEN, dat de herwaardering van het landschap centraal stelt.
